Kaarsen en fakkels maken

Zoveel vetten, zoveel eigenschappen. Sommigen daarvan geven giftige stoffen af bij verbranden, zoals bekend van de goedkope parrafine-theelichtjes. Parrafine is een aardolie-produkt. Als je er de beschikking over hebt, kun je daarom beter dierlijke- en plantaardige vetten gebruiken.

Als je aan stearine (in korrelvorm) kunt komen, is dat mooi meegenomen. Als je hiervan 10% aan je kaarsvetten toevoegt, verbeter je de eigenschappen van je kaarsen. Ze branden langer, schoner en trekken niet zo gemakkelijk krom. Maak je puur en alleen kaarsen om een (nood)voorraadje aan te leggen, dan maakt dit allemaal niet zoveel uit. Als het maar branden wil!

Zo maak je van gebruikt vast frituurvet, in een vaste vorm, goed werkende tuinkaarsen. Niet je oude vet, bij je buurtsuper, inleveren dus. Maar de 'rotzooi' er uit zeven en van het opgeschoonde vet kaarsen van maken. Alleen buiten te gebruiken, als je wilt voorkomen dat je huis naar snackbar gaat ruiken. Onderaan deze pagina meer hierover.

De pit van de kaars

Over de pit, ofwel lont, van de kaars kunnen we kort zijn. Deze is van 100% procent katoen, met een dikte van gewoonlijk 2 à 3 mm. Mocht je echter kaarsen van 100% stearine willen maken, dan gaat het met een katoenen pit niet lukken. Bij een 'pure' stearinekaars heb je een speciale pit nodig. Dat gaan we dus niet doen!

Voor de meeste kaarsen is een pit van 2 mm een prima diameter en deze geeft een mooie vlam. Een te dikke pit geeft walm. In het algemeen kun je zeggen, dat hoe dikker de kaars wordt, hoe dikker de pit, die je gebruikt.

Kaarsen gieten of trekken

Eén methode om kaarsen te maken is de dompelmethode. Door het meermaals dompelen, het laten zakken en weer ophalen van een lont, in vloeibaar kaarsvet onstaat een ambachtelijke kaars, ook wel een getrokken kaars genoemd.

Bij de andere methode giet je de kaarsen in een mal. Als vorm kun je de lege huls van een wc-rol of keukenrol nemen. Een stuk pvc-buis wordt ook wel als mal gebruikt. Ook kun je lege conservenblikjes vullen met een pit en kaarsvet. Zo heb je een warmtebron om, in geval van nood, een hapje warm te maken. Grappenmakers vullen een uitgeholde pompoen met hun vloeibare kaarsvet en een lont in het midden. Is ook een leuk idee.

Als je genoeg kaarsvetresten hebt verzamelt, kun je dit smelten in een oude pan op een elektrische vermarmingsplaatje dat regelbaar is. Zo laat je de temperatuur niet te hoog oplopen en voorkom je dat het kaarsvet verbrand. Eventueel gebruik je een digitale kookthermometer. Als alle vet gesmolten is, kun je aan de slag.

Kijk eens in de kringloopwinkel

De kringloop is een ideale bron voor wat je nodig hebt. Je kunt er voordelig kaarsresten op de kop tikken, die je gebruikt als grondstof voor je kaarsenmakerij. Voor een geschikte pan kun je er ook terecht.

Zelf tikten wij er een tweedehands au bain marie sausverwarmer op de kop. Een ideaal apparaat, want de temperatuur is regelbaar.

Kaars maken met wc-rol koker

Zo maak je het:

1. Plaats je bakplaat op een bevroren koelelement, zodat de bakplaat ijskoud wordt. Eventueel kun je de bakplaat eerst een uurtje voorkoelen in de diepvriezer. Leg er vervolgens een vel bakpapier op.
2. Neem een stukje ijzerdraad (of een naald), knoop er de lont aan vast en fixeer het ijzerdraad aan de onderzijde van de wc-koker. Aan de bovenkant fixeer je hem met een satéstokje.
3. Plaats de koker op het koude bakblik en ondersteun hem zodat hij stevig staat.
4. Rasp of snijdt oude kaarsstompjes tot kleine stukjes en vul een oud conservenblik hier mee.
5. Verwarm deze "au bain marie" in een grote pan met water.
6. Zodra het kaarsvet vloeibaar is, giet je eerst voorzichtig een heel klein beetje in de mal, zodat dit vanwege de koude ondergrond, snel kan stollen. Daarna de rest totdat de koker tot vlak onder de rand gevuld is.
7. Nadat het vet uitgehard is, pel je de koker er af.

Kaars maken in dikwandig pvc-buis

Het voordeel van een mal van dikwandig pvc-buis is dat je hem kunt hergebruiken. Met enkele van deze grijze mallen maak je in korte tijd een behoorlijk aantal kaarsen. Mits je genoeg kaarsresten verzameld hebt natuurlijk.
Ook hier kun je met een koude ondergrond werken, zoals je met de wc-rol kaars hebt gedaan. Maar het kan ook handiger, zonder dat het een kliederboel wordt.

1. Je hebt een stuk hard pvc-buis met een lengte van (bijvoorbeeld) 20 cm en een dikte van 50 mm.
2. Ook heb je een hard pvc afsluitdop 50 mm, die om het uiteinde van de buis past.
3. In de dop boor je, in het midden, een gaatje ter dikte van de lont.
4. Knip een lont ruim op maat en leg een knoop in het éne uiteinde.
5. Voer het andere uiteinde van buitenaf door het gaatje in de dop, totdat de knoop het gaatje afsluit.
6. Voordat je de dop op de buis schuift, spuit je even wat teflon-spray op de buitenkant van de buis, waar de dop komt te zitten. Zo krijg je hem er later makkelijker af. Spuit in geen geval teflon op de binnenzijde van buis en dop. Dat zou anders allemaal in je kaars terecht komen!
7. Nu kan de dop er op. De lont die door het midden van je buis loopt, fixeer je aan de bovenzijde met een knijper of een satéstokje.
8. Zorg voor een stevige, liefst koele ondergrond. Gieten maar!
9. Afkoelend kaarsvet krimpt. Het kan dus zijn dat je, na de krimp, nog iets kaarsvet moet toevoegen.

Tip!
Als je kaarsen in een massieve vorm giet en je krijgt ze er niet uit, zet de vorm dan eventjes in de vriezer. Meestal 'lost' je kaars dan zonder problemen uit de mal.

Zweedse Fakkels

Je kent ze wel, die stukken boomstam met een kruis er in gezaagd. Dat kruis dient voor een goede zuurstoftoevoer. Met een aanmaakblokje in het midden gedrukt, heb je in ´no time´ een sfeervol vuur met een brandtijd van 2 tot 3 uur. Je plaatst hem simpel op een onbrandbare ondergrond, een vuurkorf heb je niet meer nodig.

Het moet ook eenvoudiger kunnen

Gebruik een goede boormachine en een zo dik mogelijke houtboor. Boor een gat in het centrum van het blok, tot bijna onderaan. Boor daarna (bijna onderaan) een gat vanaf de zijkant, totdat je boor het reeds geboorde gat in het midden bereikt. In het verticale gat druk je een aanmaakblokje.

Je hebt nu een Rocket Stove van hout gemaakt, die vanzelf op brandt. Boor de gaten ruim genoeg, om voldoende toevoer van zuurstof te garanderen. Eventueel boor je (bijna onderaan) één of twee extra gaten vanaf de zijkant.